Skip to main content

Posts

Showing posts from April, 2010

Good? Bad? Who knows?

Ég hef svolítið hugsað um dómhörku upp á síðkastið. Það er enginn skortur á henni þessa dagana. Við köllum fólk fífl, hálfvita, glæpamenn, landráðamenn og margt verra.

Þetta er eitt birtingarform þess hvernig við dæmum menn og málefni. Við erum að þessu allan daginn. Hlutir gerast og við verðum ánægð, eða pirruð, eða reið . Við gerum okkur fyrirfram væntingar um það hvað Á að gerast og svo miðast viðbrögðin við væntingarnar.

En hvað ef maður hefði engar væntingar? Hvað ef maður hætti að setja merkimiða á alla skapaða hluti og tæki þeim eins og þeir bera að án þess að dæma?

Þegar maður spáir í það þá er þessi tilhneiging okkar til að svekkja okkur á því sem gerist frekar barnaleg. Maður ákveður hvernig hlutirnir EIGA að vera og er svo hundfúll þegar raunin verður önnur, eins og lítill krakki sem fær ekki nammið sem hann langaði í.

Svo erum við ekki alltaf fær um að ákveða fyrirfram hvað er best fyrir okkur. Það getur farið alveg eftir sjónarhorninu hvort atburður er jákvæður eða neikvæður.…

Tilviljunarkennt röfl að morgni dags

Vaknaði kl:05:10 í morgun. Verð greinilega að bæta myrkvun í herbergi litla mannsins. Ekki alveg að meika þetta.

Annars hefur það sína kosti að vakna fyrir allar aldir. Þetta er rólegur tími sem maður getur nýtt í lestur. Jafnvel skriftir. Margt vitlausara en það. Eitt af markmiðum ársins hjá mér var að skrifa að minnsta kosti tvær smásögur sem ég væri ánægður með. Hef enn varla skrifað stafkrók og því þörf á bragarbót.

Ég er líka búinn að vera fulllatur við lesturinn. Hef varla náð að lesa eina bók á viku á þessu ári. Var að klára aðra endurminningabók Ólafs Hauks Símonarsonar sem er ákaflega ljúf lesning. Hann fjallar þar um nokkur ár í uppvextinum- frá ca. 10-16 ára aldurs. Mæli eindregið með henni, eins og öllu sem Óli hefur skrifað. Núna er ég að lesa bókina Fortress of solitude eftir Jonathan Lathem. Sú fjallar um uppvöxt hvíts drengs í Brooklyn á áttunda áratugnum. Ansi magnað stöff, en svolítið uppskafningslegur og mikill texti. Fíla knappari penna betur. Djöfull hlakka ég til a…

Er menntakerfið okkar meingallað?

Síðustu misseri hef ég annað slagið verið að pæla í menntun. Þessar pælingar hafa gjarnan fylgt pælingum um vestrænt samfélag almennt, kosti þess og galla. Aðallega galla reyndar, ef ég á að vera alveg hreinskilinn. Ég hef talsvert verið að spá í hvernig hægt er að bæta samfélagið okkar. Þessar pælingar koma auðvitað í kjölfar HRUNSINS, þar sem við vorum skyndilega minnt á hve brothætt og skrítið þetta efnahagskerfi okkar er.

Eitt af því sem slær mann þegar maður skoðar aðdraganda hrunsins er sú blinda græðgi og samkeppni sem einkenndi framferði fólks. Þessi óslökkvandi þrá eftir MEIRU. Að vera MEIRI en hinir. Við bendum á útrásarvíkingana og bankafólkið, þar sem þetta var auðvitað mjög skýrt, en gleymum því að þetta var hið almenna viðhorf og andrúmsloft í þjóðfélaginu. Og er kannski enn? Ég er nefnilega alls ekki viss um að efnishyggja hafi minnkað.

Annað sem slær mann er skortur á ábyrgðartilfinningu. Menn æða áfram í blindri græðgi og bera svo enga ábyrgð þegar allt hrynur í höndunu…

Dagurinn í dag

Nú ætla ég að fjalla um staðreynd sem er kannski flestum algerlega augljóst, en mér tekst sjálfum að gleyma mjög reglulega:

Það er bara hægt að lifa einn dag í einu

Og reyndar...ef maður virkilega hugsar málið...þá er aðeins hægt að lifa eitt augnablik í einu.

Þetta er auðvitað hverju mannsbarni ljóst, en mikið svakalega eigum við auðvelt með að gleyma þessu. Sem er kannski ekkert skrítið. Mannskepnan er þeirri náttúru gædd að geta munað hvað hefur komið fyrir hana, lært af því og pælt svo í því hvað þarf að gera á morgun til að gera betur og minnka líkurnar á einhverju fokki. Þeir einstaklingar sem voru góðir í þessu voru væntanlega líklegri til að lifa af og koma genum sínum á framfæri o.s.frv.

Þetta er þó bæði blessun og bölvun. Raunar getur hugsast að þetta sé stærsta blessun OG bölvun mannkyns. Þetta er undirrót aðskilnaðar okkar frá því sem ER. Undirrót vanlíðunar, geðveiki, stríðs....

Hvað mig persónulega varðar þá er ég gífurlega gjarn á að hugsa fram í tímann og spá í öll vandamál…

Minningarorð um tengdaafa

Í gær var Júlíus Þórðarson, tengdaafi minn, jarðsunginn frá Norðfjarðarkirkju. Athöfnin var falleg og látlaus og meira sungið af ættjarðarlögum en sálmum. Karlinn hefði verið ánægður með það.

Ég kynntist Júlíus, eða Júlla á Skorrastað eins og hann var alltaf kallaður, þegar við Jóna fórum að skjóta okkur saman árið 1994. Reyndar kom ég oft í heimsókn á Skorrastað sem barn. Pabbi fór oft með mig að skoða hinn fjölbreytta bústofn bæjarins, enda voru hann og tengdapabbi samkennarar. Þá hefur sennilega engan grunað að ég ætti eftir að vera húsbóndi í húsinu sem Júlli og Jóna byggðu sér, en svona er nú lífið skrítið.

Hjá Júlla mætti ég aldrei öðru en mikilli vinsemd og gestrisni. Mér fannst ég alltaf vera fullkomlega velkominn á heimilinu. Við bjuggum hjá Jónu og Júlla sumrin '96 og '97 þegar ég var í sumarfríum í Háskólanum. Ég vann sem lögreglumaður á sumrin og var af því nokkuð ónæði, enda ekkert farsímasamband á Skorrastað og vaktsíminn því tengdur beint í heimasíma. Aldrei létu …

Íslenska þjóðin í djúpum skít...what else is new?

Ég var í morgunsárið að blaða í árbók ársins 1982. Á þessu herrans ári var ég 8 ára gamall og rámar því í eitthvað af þessu. Og ekki laust við að þetta hristi aðeins upp í manni. Það er ekkert voðalega langt síðan við frónverjar vorum ansi aftarlega á merinni. Helsta efnahagsmarkmið þáverandi ríkisstjórnar var t.d. að koma verðbólgunni NIÐUR í 40%. Skipsskaðar og slysadauðsföll voru nánast daglegt brauð. Ungmenni grilluðu í sér heilabúið með kveikjarabensíni og lími. Latté var óþekkt fyrirbæri og kremkex frá Frón þótti bara nokkuð fínt.

Ég man alveg hvernig var að vera barn á þessum tímum. Við fengum stundum nammi á laugardögum, annars alls ekki. Við fórum ekki til útlanda í frí. Það gerðu fáir. Við fórum ekki mikið í frí yfir höfuð. Til þess voru hvorki tími né peningar.

Þótt nú séu ekki beint bjartir tímar, þá er ágætt að hafa í huga hvernig við lifðum fyrir ekki svo mjög löngu. Við erum miklu betur stödd í dag en fyrir aldarfjórðungi síðan: Ríkari, betur menntuð og tiltölulega sófist…

Smásögur

Ég var að flakka um vefinn í morgunsárið. Rakst á skemmtilega síðu sem ég varð að deila með ykkur. Síðuna á Ágúst Borþór Sverrisson, en hann er stórskemmtilegur penni sem hefur sérhæft sig í ritun smásagna. Ágúst er einn fárra íslenskra höfunda sem hefur sinnt þessu formi af einhverjum krafti, fyrir utan snillinginn Gyrði Elíasson auðvitað.

Smásagan er vanmetið sagnaform sem reynir mjög á höfundinn. Striginn sem höfundur málar myndir sínar á er smár, eðli málsins samkvæmt. Og allt of oft ganga menn fram hjá þessum smámyndum og mæna upp á stórar og litríkari myndir sem eru betur til þess fallnar að grípa athyglina. Það er nefnilega svolítið þversagnakennt að þótt smásögur séu stuttar þá gera þær oft meiri kröfur til lesandans en skáldsögur. Þar sem höfundur hefur lítið svigrúm fyrir lýsingar og útlistanir á samhengi, þá reynir smásagan talsvert á ímyndunarafl og athyglisgáfu lesandans. Og Það held ég að sé ástæðan fyrir því að smásagan nýtur ekki meiri hylli. Stór hluti fólks lítur á þæ…